- Chủ đề Author
- #1
Mỗi khi đứng trước một chọn lựa quan trọng, người Kitô hữu thường được khuyên: “Hãy cầu nguyện về điều đó.” Lời khuyên ấy quen thuộc đến mức đôi khi trở thành một phản xạ trước khi chọn ngành học, đổi công việc, lập gia đình, mua nhà, dấn thân phục vụ hay sử dụng tiền bạc, người ta được nhắc phải đặt quyết định của mình trước mặt Chúa.
Đó là một lời khuyên đúng. Nhưng nếu không hiểu đúng, người tín hữu có thể biến cầu nguyện thành một cách tìm kiếm câu trả lời có sẵn, như thể Thiên Chúa là Đấng chỉ việc trao xuống một tấm bảng chỉ đường, còn con người chỉ cần ngoan ngoãn làm theo.
Cầu nguyện, theo truyền thống, trước hết là bước vào một cuộc gặp gỡ, để con người học cách nhìn đời mình dưới ánh sáng của Thiên Chúa. Vì thế, cầu nguyện còn là đối thoại với Thiên Chúa. Trong tương quan ấy, con người để để cho chính lòng mình được thanh luyện khỏi sợ hãi, khỏi ích kỷ, khỏi hấp tấp, khỏi ảo tưởng muốn kiểm soát mọi sự.
Khi cầu nguyện trước một quyết định, người tín hữu không phủ nhận lý trí, kinh nghiệm hay lời khuyên của người khác. Trái lại, cầu nguyện giúp những yếu tố ấy được đặt vào đúng vị trí. Một quyết định trưởng thành thường cần thông tin, suy xét, đối thoại, phân định hoàn cảnh, cân nhắc trách nhiệm và đánh giá hậu quả. Cầu nguyện giúp soi sáng tất cả những điều đó.
Cũng đừng lầm tưởng rằng nếu đã cầu nguyện thì Thiên Chúa buộc phải cho một câu trả lời duy nhất, rõ ràng và không thể nhầm lẫn. Thực tế, không phải lúc nào cũng chỉ có một lựa chọn đúng và mọi lựa chọn còn lại đều sai. Có những lúc con người đứng trước hai điều đều tốt, hai công việc đều lương thiện, hai nơi ở đều phù hợp, hai hướng phục vụ đều có ích, hai cách sử dụng tài sản đều có thể sinh hoa trái. Khi đó, điều Thiên Chúa chờ đợi không nhất thiết là chúng ta đoán đúng “đáp án bí mật” của Ngài, mà là biết sử dụng tự do và lý trí Ngài đã trao ban để chọn điều thiện trong bình an.
Điều này rất quan trọng trong đời sống Kitô hữu. Thiên Chúa dựng nên con người, ban cho con người trí tuệ để nhận biết sự thật, lương tâm để phân biệt thiện ác và tự do để yêu mến điều tốt. ội lỗi có thể làm trí tuệ con người lu mờ và ý chí con người yếu đuối, nhưng không xóa bỏ hoàn toàn những ân huệ ấy. Vì thế, phân định Kitô giáo là cộng tác với ân sủng trong sự trưởng thành của tự do.
Cầu nguyện giúp con người bước vào tiến trình đó với một tâm hồn ngay thẳng hơn. Khi đặt một quyết định trước mặt Chúa, người tín hữu được mời gọi tự hỏi: lựa chọn này có giúp tôi yêu mến Thiên Chúa và tha nhân hơn không? Nó có giúp tôi chu toàn bổn phận hiện tại không? Nó có nuôi dưỡng sự thật, công bằng, bác ái và bình an không? Tôi đang chọn vì tình yêu, vì trách nhiệm, hay vì sợ hãi, kiêu ngạo, tham vọng và nhu cầu được an toàn tuyệt đối?
Những câu hỏi ấy không phải lúc nào cũng đem lại câu trả lời ngay lập tức. Có khi trong cầu nguyện, người ta nhận được một sự thúc đẩy rất rõ. Có khi chỉ là một sự bình an âm thầm. Có khi chẳng có cảm xúc đặc biệt nào, nhưng sau nhiều ngày trung thành cầu nguyện, suy xét và tham khảo, người ta dần nhận ra đâu là bước đi hợp lý và tốt lành hơn. Thiên Chúa có thể hướng dẫn bằng những dấu chỉ lớn lao, nhưng Ngài cũng thường hướng dẫn qua sự khôn ngoan bình dị của đời sống hằng ngày.
Điều nguy hiểm là biến cầu nguyện thành một kiểu “máy phát đáp án thiêng liêng”. Người ta đọc một kinh, xin một dấu chỉ, rồi lo lắng tìm cách giải mã từng biến cố nhỏ như thể mọi chi tiết đều là mật mã từ Thiên Chúa. Điều đó chỉ làm con người thêm bất an. Nó cũng có thể khiến người tín hữu trốn tránh trách nhiệm, vì họ không còn thật sự chọn lựa, mà chỉ cố chứng minh rằng mình đang làm điều “Chúa đã nói”.
Thiên Chúa hiện diện trong chính tiến trình tìm kiếm, nâng đỡ sự yếu đuối của ta, thanh luyện động lực của ta và dạy ta trưởng thành trong tình yêu. Ngay cả khi một quyết định không hoàn hảo, Thiên Chúa vẫn có thể hoạt động trong đó, nếu con người khiêm tốn, thành thật và sẵn sàng hoán cải.
Cầu nguyện về một quyết định, vì thế, là xin được trở thành người biết chọn điều thiện, xin có đôi mắt đủ trong sáng để nhận ra đâu là cánh cửa dẫn đến sự sống, xin được trung tín với Chúa cả trong những giới hạn, do dự và bất toàn của phận người.
Giữa những chọn lựa lớn nhỏ, cầu nguyện giữ cho con người khỏi kiêu ngạo vì tưởng mình tự đủ, và thụ động vì tưởng mình không có trách nhiệm. Cầu nguyện đặt con người vào vị trí đúng của một thụ tạo hữu hạn nhưng được yêu thương, yếu đuối nhưng được trao tự do, không biết hết mọi sự nhưng được mời gọi bước đi trong ánh sáng của Thiên Chúa.
Sau cùng, cầu nguyện là cách để con người quyết định trong tương quan với Đấng yêu thương mình. Và có lẽ đó mới là điều quan trọng nhất. Trong cầu nguyện, chúng ta được đưa đến gần hơn với chính Thiên Chúa - Đấng là chính ý nghĩa sâu xa nhất của cuộc đời.
Cùng chủ đề
