"Đối thoại trong Thánh Thần": nền tảng của sự phân định trong Giáo hội Hiệp hành

[giolanh]

Trong ngày làm việc đầu tiên của Hội nghị thường niên kỳ II năm 2025, Hội đồng Giám mục Việt Nam đã dành 2 phiên họp buổi sáng để lắng nghe và thảo luận về những gợi ý sống tinh thần hiệp hành của Hội Thánh Hoàn vũ với phương pháp “Đối thoại trong Thánh Thần”. Ở đây, trong khuôn khổ giới hạn của một bài viết, xin trình bày đôi nét phác thảo về đối thoại và phương pháp đối thoại quan trọng này.​

---

Phiên họp toàn thể sáng ngày 7/10/2025. Ảnh: HĐGMVN​

Vai trò của đối thoại​

Ngày nay, nhân loại đề cao việc "đối thoại", bởi vì, đó là cách thức giải quyết tốt nhất mọi vấn đề của cuộc sống, từ các lãnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, tôn giáo…

Muốn "Đối thoại" thì buộc người ta phải đến với nhau, bày tỏ, lắng nghe, nhìn nhau, làm quen, hiểu biết, tìm ra các điểm chung. Nói cách khác, muốn gặp nhau và giúp đỡ nhau, thì cần phải đối thoại.

Có nhiều kiểu đối thoại: đối thoại song phương, đối thoại đa phương, đối thoại liên tôn, đối thoại đại kết, đối thoại trong Thánh Thần…

Giáo phận Đà Lạt chào đón các Đức Giám mục chiều ngày 6/10. Ảnh: TGP. Sài Gòn​

Đối thoại trong Thánh thần​

Trước hết, đây là một phương pháp được áp dụng trong con đường đồng nghị từ giai đoạn chuẩn bị, đặc biệt trong các phiên họp tại kỳ họp thứ nhất Thượng hội đồng Giám mục diễn ra vào tháng 10/2023.

Mục tiêu của phương pháp này là giúp Giáo hội đón nhận càng nhiều càng tốt những tiếng nói, qua đó, dưới sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần, cùng tìm ra con đường chung hướng tới sự hiệp thông và đổi mới sứ vụ.

Trong cuộc đối thoại này, sẽ không có tranh cãi, nhưng mọi người biết lắng nghe nhau và rồi cùng nhau phân định, khám phá, nhận ra tiếng nói của Chúa Thánh Thần muốn hướng dẫn chúng ta.

Điểm nhấn của Phương Pháp là Thinh lặng – Cầu nguyện – để lắng nghe Chúa Thánh Thần hướng dẫn.

Nói cách khác, phương pháp "đối thoại trong Thánh Thần" phải bắt đầu bằng việc lắng nghe bằng con tim, bởi vì, chỉ khi chúng ta thực sự lắng nghe nhau thì chúng ta mới trở nên phong phú và sâu sắc hơn trong sự hiệp thông và trong sứ vụ của mình.

Điều này đòi buộc một sự buông bỏ mình, ra khỏi "không thời gian mà chúng ta đảm trách trước đó", đồng nghĩa với việc ra khỏi "cái tôi" để đến với cái 'chúng ta", ra khỏi tính cá nhân để đưa cái tôi vào cộng đoàn.

Tòa Giám mục Đà Lạt, nơi diễn ra Hội nghị. Ảnh: Giáo phận Đà Lạt​

Bốn bước cơ bản​

Có 4 bước cơ bản trong phương pháp "đối thoại trong Thánh Thần":​

• Bước 1: Chuẩn bị cá nhân​

Mỗi người, sau khi lắng nghe trình bày vấn đề sẽ dành thời gian thinh lặng và cầu nguyện với Chúa Thánh thần, cùng ngài chuẩn bị nội dung tôi sẽ chia sẻ liên quan tới vấn đề vừa nghe.​

• Bước 2: Nói và lắng nghe​

Mỗi người sẽ tuần tự nói điều đã chuẩn bị và lắng nghe người khác chia sẻ. Sau đó, thinh lặng – cầu nguyện để xem điều gì âm vang, ấn tượng; những điểm đồng thuận, những khác biệt với những điều sẽ đề nghị.​

• Bước 3: Tạo không gian cho người khác và cho Chúa​

Trình bày những gì âm vang từ những chia sẻ của người khác, những điều đồng thuận hay bất thuận và tìm xem, Chúa Thánh Thần nói gì với tôi qua những gì được nghe và được chia sẻ.​

• Bước 4: Cùng nhau xây dựng​

Cuối cùng, trưởng nhóm “tạm đúc kết” một vài điểm chung, và cả nhóm góp ý để tìm ra điều “Chúa Thánh Thần muốn nói với cả nhóm”.

TGM Marek Zalewsky, Đại diện Thường Trú đến tham dự Hội nghị chiều ngày 7/10. Ảnh: HĐGMVN​

Tóm lại​

Đối thoại trong Thánh thần là một phương pháp hiệu quả đã được áp dụng tại Thượng hội đồng Giám mục về lối sống Hiệp hành và là nền tảng của sự phân định trong một Giáo hội Hiệp hành.

Phương pháp này đòi phải lắng nghe tiếng Chúa Thánh Thần và người đối thoại trong tinh thần cầu nguyện và tôn trọng sự thật, giúp mọi người có cùng "một lòng, một ý" trong sứ vụ đã được trao phó.​