Mục tử càng giản dị, Tin Mừng càng vang xa

[nannerl]

Người Công giáo chúng ta vẫn quen nghĩ giám mục là người kế vị các Tông đồ, sống giản dị, dấn thân và sẵn sàng chịu thiệt để bảo vệ đoàn chiên. Thực tế, lịch sử cho thấy có những giai đoạn các vị lãnh đạo Giáo hội bị lôi cuốn vào nếp sống quyền lực và tiện nghi của xã hội. Điều ấy không phải là tất cả, nhưng đủ nhiều để làm yếu đi chứng tá Tin Mừng giữa đời.​

---

Hình ảnh giản dị của Đức cha Vinh Sơn Nguyễn Văn Bản (trái) sau cuộc bộ hành hành hương khoảng 50km từ TGM Hải Phòng tới đền thánh tử đạo Hải Dương. Ảnh: Giáo phận Hải Phòng​

Giáo hội có cấu trúc, có tài sản, có những yêu cầu quản trị cần tiền bạc. Nhưng cốt lõi của Giáo hội là làm chứng cho Đức Giêsu - Đấng đã sinh sống nghèo khó, gần gũi, chọn con đường khiêm hạ. Vì thế, nơi giám mục cũng như linh mục, đời sống riêng tư và tác phong công khai đều phải gợi lên khuôn mặt Đức Kitô. Khi chênh lệch giữa lời rao giảng và lối sống quá lớn, lời rao giảng sẽ mất sức nặng.

Những dinh thự xa hoa, quần áo hàng hiệu, thú vui đắt đỏ hay các “đặc quyền” như nhà hàng sang trọng, vé mời sự kiện, biệt thự nghỉ dưỡng… dễ đẩy người mục tử vào một “vùng an toàn” đầy cám dỗ. Ở đó, người ta quen với việc được chiều chuộng, và dần dần khó nói những lời sự thật, nhất là với giới giàu có và quyền lực.

Không ít lần, để “giữ hòa khí” hay “tính mục vụ”, các chuẩn mực đức tin bị nói nhỏ lại, bị trì hoãn hoặc bị diễn giải mập mờ. Lâu dần, cộng đoàn tín hữu bối rối, liệu Giáo hội còn là tiếng nói ngôn sứ, hay chỉ là một phần của trật tự xã hội thượng lưu?

Ai cũng hiểu, mục vụ cần kinh phí, nhà thờ, trường học, bác ái… đều cần nâng đỡ. Nhưng gây quỹ không thể biến giám mục thành “biểu tượng trang trí” cho các bữa tiệc, hay thành con nợ ân tình của những ân nhân giàu có. Cần tiền là thực tế, nhưng lệ thuộc là nguy cơ. Sự khôn ngoan mục tử nằm ở chỗ biết đặt giới hạn, minh bạch, biết chọn Tin Mừng trước, rồi mới đến tiền bạc.

Ảnh: Giáo phận Hải Phòng​

Giải pháp không quá phức tạp. Trước hết là chọn lối sống vừa đủ, như ở nhà vừa phải, đi lại giản đơn, chi tiêu minh bạch. Khi họp hành, có thể chọn cơ sở bình dân, bữa ăn tiết kiệm - không phải để “làm màu” đạo đức, nhưng để nhắc nhau rằng mình thuộc về đoàn người bé mọn. Không lâu trước đây, hình ảnh một vị giám mục ngồi bệt cầm đĩa cơm ăn với các giáo lý viên khiến không ít người xúc động - một mục tử sống như chiên.

Tiếp đến, giám mục cần linh hướng thực chất, những cuộc đối thoại thẳng thắn về quyền lực, tiền bạc, sự công nhận và nỗi sợ bị từ chối. Học lại sự tự do của người thuộc về Chúa Thánh Thần, dám nói điều phải nói, dám từ chối những lời mời gọi làm mình xa đoàn chiên.

Sau cùng, điều quan trọng nhất là dạy điều gì thì sống điều đó. Khi đời sống và giáo huấn đi cùng nhau, quyền lực thế tục khó mà “mua chuộc” được, và giáo dân dễ tin - không phải tin con người, mà tin Đấng mà con người ấy đang đại diện.

Giáo hội Việt Nam, với truyền thống gần gũi người nghèo và tinh thần hiệp hành, có nhiều chất liệu để xây lại niềm tin ấy. Chúng ta mong thấy những mục tử bình dị, thẳng thắn, và kiên định - những vị sẵn sàng chọn phần thiệt để bảo vệ Tin Mừng. Một đội ngũ giám mục như thế không cần lấp lánh hào quang - vì chính sự đơn sơ, nhất quán và liêm chính của các ngài đã là ánh sáng đủ rạng giữa đời.​