Những sai lầm phổ biến khi tham dự Thánh lễ

nannerl · 22/7/25

Tham dự Thánh lễ là trung tâm đời sống Đức tin Kitô giáo. Tuy nhiên, nhiều tín hữu Việt Nam - dù vô tình hay do hiểu sai phụng vụ - vẫn mắc phải những sai sót trong cách tham dự Thánh lễ. Giáo hội Công giáo đã đưa ra các hướng dẫn rõ ràng về những điều được phép, bắt buộc hoặc nên tránh trong phụng vụ, nhằm bảo vệ sự thánh thiêng và thống nhất của Bí tích Thánh Thể.

phailamgi_Những sai lầm phổ biến tại Thánh lễ_cv1.jpg

Theo Hiến chế Lumen Gentium của Công đồng Vatican II, “Thánh Thể là nguồn mạch và đỉnh cao của đời sống Kitô hữu” (#11). Tuy nhiên, tại một số cộng đoàn, tinh thần phụng vụ này đang bị xói mòn bởi những lối thực hành thiếu chuẩn mực – từ việc tín hữu đọc các lời nguyện dành riêng cho linh mục đến việc cắt xén hoặc thêm thắt vào văn bản phụng vụ.

Một trong những lỗi phổ biến là tín hữu đọc lớn tiếng những câu chỉ dành cho linh mục, như lời doxologia kết thúc Kinh Nguyện Thánh Thể: “Chính nhờ Người, với Người và trong Người…”. Theo Hướng dẫn Tổng quát Sách Lễ Rôma, số 151, lời này chỉ được đọc bởi linh mục. Việc tín hữu tham gia vào lời cầu nguyện này bị xem là “sự lẫn lộn vai trò” giữa giáo sĩ và giáo dân

Bên cạnh đó, các cuộc trò chuyện riêng, tiếng chuông điện thoại hay việc bước ra ngoài giữa Thánh lễ là những hành vi phản cảm trong bối cảnh linh thiêng. Những gì bạn không làm khi đứng dưới chân Thập giá Chúa Giêsu, thì cũng đừng làm trong Thánh lễ. Bởi mỗi Thánh lễ là tái hiện hy tế của Đức Kitô trên bàn thờ - điều cần sự tôn kính sâu xa.

phailamgi_Những sai lầm phổ biến tại Thánh lễ_cv2.jpg

Một thực trạng khác là việc một số linh mục tự ý sửa đổi hoặc thêm thắt trong Thánh lễ, với mục đích “đổi mới” hoặc “gần gũi” hơn với giáo dân. Tuy nhiên, Huấn thị Redemptionis Sacramentum đã cảnh báo, không ai, kể cả linh mục, được phép tự ý thay đổi những gì đã được ấn định trong các văn bản phụng vụ (x. #59). Những hành vi như thêm lời cầu nguyện ngoài sách lễ, giao giảng cho giáo dân, hoặc sử dụng giảng đài làm diễn đàn chính trị đều bị xem là vi phạm nghiêm trọng.

Ngay cả việc giao phần giảng lễ cho giáo dân cũng không được phép. Bài giảng chỉ được thực hiện bởi linh mục hoặc phó tế, tuyệt đối không bởi giáo dân. Các buổi chia sẻ, chứng từ hoặc trình diễn kịch nên được sắp xếp ngoài phụng vụ chính thức.

Trong nghi thức rước lễ, giáo dân có quyền chọn rước trên tay hoặc trên miệng. Tuy nhiên, cần lưu ý, không được tự mình lấy Mình Thánh hoặc trao cho người bên cạnh. Càng không được mang Mình Thánh ra khỏi nhà thờ. Về tư thế, có thể rước lễ đứng hoặc quỳ. Nhưng nếu đứng, cần thể hiện cử chỉ tôn kính trước khi rước lễ - như cúi đầu hoặc làm dấu thánh giá.

Chỉ có linh mục là “thừa tác viên thông thường” của Bí tích Thánh Thể. Những người giúp phát Mình Thánh trong một số hoàn cảnh đặc biệt (số lượng giáo dân quá đông) được gọi là “thừa tác viên ngoại thường của việc rước lễ”. Dù được Giáo hội cho phép, họ không được thay thế thường xuyên vai trò của linh mục.

phailamgi_Những sai lầm phổ biến tại Thánh lễ_1.jpg

Tại Việt Nam, lòng đạo đức bình dân vẫn rất sống động, việc giáo dân yêu mến Thánh lễ là một tín hiệu tích cực. Tuy nhiên, việc yêu mến phải đi kèm với hiểu biết đúng đắn và tôn trọng phụng vụ. Đức tin không thể tách rời với tính kỷ luật và tuân thủ những quy định của Hội Thánh.

Giáo dân cần học hỏi thêm về phụng vụ, có thể thông qua lớp giáo lý, sách hướng dẫn hoặc trực tiếp trao đổi với linh mục chánh xứ. Những gì bạn cho là “sáng tạo” hoặc “gần gũi” đôi khi lại khiến Thánh lễ mất đi tính thánh thiêng vốn có.

Phụng vụ là tài sản quý giá nhất của Hội Thánh. Mọi người có trách nhiệm bảo vệ sự toàn vẹn và trang nghiêm của phụng vụ. Tham dự Thánh lễ là tham gia vào mầu nhiệm cứu độ. Hãy làm điều đó với lòng tin, sự hiểu biết và lòng tôn kính xứng đáng.