"AI không bao giờ có thể thay thế được tâm trí con người"

[Tùng Lâm]

“Vào thời điểm này trong lịch sử, chúng ta đang có nguy cơ trở nên giàu có về công nghệ và nghèo nàn về nhân tính, những suy tư của chúng ta phải bắt đầu từ trái tim con người”. Đức Thánh Cha Phanxicô​

---

Ảnh: ciobulletin.com​

AI đang “ảnh hưởng triệt để đến thế giới thông tin và truyền thông, từ đó ảnh hưởng đến những nền tảng nhất định của cuộc sống trong xã hội” và “những thay đổi này ảnh hưởng đến tất cả mọi người”. Đức Thánh Cha nói trong thông điệp Ngày Truyền Thông.

Ngài cũng đặt ra câu hỏi “làm thế nào chúng ta vẫn là con người trọn vẹn mà vẫn có thể dẫn dắt sự biến đổi văn hóa để phục vụ một mục đích tốt đẹp?”​

Bắt đầu từ trái tim​

Khi trả lời câu hỏi này, Đức Thánh Cha lưu ý rằng “vào thời điểm này trong lịch sử, chúng ta đang có nguy cơ trở nên giàu có về công nghệ và nghèo nàn về nhân tính, những suy tư của chúng ta phải bắt đầu từ trái tim con người”.

Ngài nhớ lại, trong Kinh thánh, trái tim được coi là nơi tự do và đưa ra quyết định, "tượng trưng cho sự chính trực và đoàn kết; đồng thời cũng là nơi gắn kết cảm xúc, mong muốn và ước mơ của chúng ta." Tuy nhiên, trái tim, trên hết, là “nơi tâm hồn chúng ta gặp gỡ Thiên Chúa”.

Sự khôn ngoan của trái tim là nhân đức giúp chúng ta hòa nhập: tổng thể và các bộ phận của nó, các quyết định và hậu quả, sự cao quý và sự yếu đuối của chúng ta, quá khứ và tương lai, cá tính và tư cách thành viên của chúng ta trong một cộng đồng lớn hơn.

Ảnh: au.prosple.com​

Cơ hội và thách thức

Đức Thánh Cha tiếp tục nhấn mạnh rằng sự khôn ngoan như vậy không thể tìm được từ máy móc. Mặc dù thuật ngữ "trí thông minh nhân tạo" đã thay thế thuật ngữ "học máy", ngài nói, "việc sử dụng từ 'trí thông minh' có thể gây hiểu nhầm." Việc lưu trữ dữ liệu giống như máy móc là chưa đủ, nhưng dữ liệu này phải có ý nghĩa và “chỉ con người” mới có khả năng làm được điều này.

Đức Thánh Cha cảnh báo: “Tùy thuộc vào khuynh hướng của trái tim, mọi thứ trong tầm tay của chúng ta đều trở thành cơ hội hoặc mối đe dọa”. Ngài lưu ý rằng công nghệ mô phỏng đằng sau thuật toán AI có thể hữu ích trong một số lĩnh vực cụ thể. Tuy nhiên, việc sử dụng AI trở nên “sai lầm khi nó bóp méo mối quan hệ của chúng ta với người khác và với thực tại”.

Trên thực tế, điều cực kỳ quan trọng là phải biết rằng nếu rơi vào tay kẻ xấu, những công cụ như vậy có thể dẫn đến “các tình huống đáng lo ngại”. Trí tuệ nhân tạo phải được quản lý, Đức Thánh Cha Phanxicô khẳng định, đồng thời thừa nhận rằng, cũng như trong mọi bối cảnh của con người, “bản thân quy định là chưa đủ”.

Ảnh: Willyam Bradberry (shutterstock)​

Sự phát triển của nhân loại​

Sau đó, Đức Thánh Cha Phanxicô mời gọi mọi người cùng nhau phát triển, “trong nhân loại và với tư cách là nhân loại”. Tất cả chúng ta đều được thách thức thực hiện một bước nhảy vọt về chất để trở thành “một xã hội phức tạp, đa sắc tộc, đa nguyên, đa tôn giáo và đa văn hóa”.

Ngài cảnh báo rằng “thông tin không thể tách rời khỏi các mối quan hệ sống động”. Các mối quan hệ liên quan đến bản thân và sự hòa nhập vào thế giới thực, nhưng chúng cũng liên quan đến trải nghiệm của con người, “lòng trắc ẩn và sự chia sẻ”. Nhiều phóng viên đã bị thương hoặc thiệt mạng khi làm nhiệm vụ khi họ cố gắng cho thế giới thấy những gì chính họ đã chứng kiến. “Chỉ bằng cách tiếp xúc trực tiếp với nỗi đau khổ của trẻ em, người nam và người nữ, chúng ta mới có thể thấy rõ sự phi nghĩa của chiến tranh”.

Ảnh: Bức ảnh nổi tiếng của John Olson về những người lính thủy quân lục chiến bị thương đang được sơ tán trong trận chiến Huế vào tháng 2 năm 1968. John Olson/Bộ sưu tập hình ảnh LIFE, qua Getty Images​

Câu hỏi cho hôm nay và tương lai​

Khi kết thúc thông điệp Ngày Truyền Thông Thế giới, Đức Thánh Cha Phanxicô nhắc lại rằng “tùy chúng ta quyết định liệu chúng ta sẽ trở thành thức ăn cho các thuật toán hay sẽ nuôi dưỡng trái tim mình bằng sự tự do mà nếu không có nó thì chúng ta không thể phát triển về trí tuệ”. Chỉ khi đồng hành với nhau, chúng ta mới có thể nâng cao khả năng phân định và cảnh giác cũng như khả năng nhìn mọi thứ dưới ánh sáng của sự thành tựu của chúng.

Sau đó, Đức Thánh Cha Phanxicô cầu nguyện để nhân loại không bao giờ mất phương hướng và sự khôn ngoan vốn có trước mọi công nghệ hiện đại có thể quay trở lại với chúng ta. Sự khôn ngoan có thể giúp chúng ta “đưa các hệ thống trí tuệ nhân tạo vào phục vụ một sự giao tiếp hoàn toàn mang tính con người.

Ảnh: futureoflife.org
​

Nguồn: Vatican News​