Thành viên
- Tham gia
- 26/3/26
- Bài viết
- 26
- Chủ đề Author
- #1
Đức Giáo hoàng Lêô XIV hôm thứ Hai đã đưa ra một trong những thông điệp chính trị mạnh mẽ nhất kể từ đầu triều đại giáo hoàng của ngài, khi nói trước Quốc hội Tây Ban Nha rằng luật pháp phải được đặt trước phẩm giá bất khả xâm phạm của con người.
Trong bài phát biểu lịch sử tại Cortes Generales, lần đầu tiên một giáo hoàng hiện diện trước lưỡng viện Tây Ban Nha, Đức Lêô XIV nói một đạo luật “không đạt tới sự cao cả đích thực chỉ vì đã được ban hành hợp lệ về mặt hình thức”. Theo ngài, luật chỉ thực sự lớn lao khi, ngoài tính hợp pháp, nó có thể “đứng trước phẩm giá con người và vượt qua thử thách ấy mà không hổ thẹn”.
Câu nói xuất hiện gần cuối bài diễn văn, nhưng trở thành trục chính cho toàn bộ thông điệp của Đức Giáo hoàng, rằng phẩm giá con người có trước nhà nước, trước đa số nghị viện, và không thể được trao ban hay tước bỏ bởi bất kỳ quyết định chính trị nào. Đức tin Kitô giáo loan báo phẩm giá con người từ Mạc khải, nhưng lý trí con người cũng có thể nhận ra phẩm giá ấy như một đòi hỏi được khắc ghi trong chính chân lý về con người.
Năm thế kỷ trước, khi các cường quốc châu Âu mở rộng ảnh hưởng ra các “tân thế giới”, những nhà thần học và luật gia tại Đại học Salamanca, trong đó có Francisco de Vitoria, đã đặt ra câu hỏi về giá trị bất khả giản lược của từng con người và giới hạn luân lý của quyền lực.
Theo Đức Lêô XIV, di sản đó vẫn sống động mỗi khi nhà lập pháp tự hỏi làm thế nào để điều có thể thực hiện được cũng phải là điều công bằng, và điều hợp pháp cũng phải thật sự nhân bản.
Đức Giáo hoàng cũng đề cập hàng loạt vấn đề đang gây tranh luận trong đời sống chính trị châu Âu: gia đình, giáo dục, di dân, tái vũ trang, trí tuệ nhân tạo và tự do tôn giáo.
Về gia đình, ngài gọi gia đình là “trường học đầu tiên của nhân tính”, nơi con người học cách đón nhận sự sống, chăm sóc người khác, tha thứ, phục vụ và thuộc về một cộng đồng. Và quyền “đầu tiên và bất khả nhượng” của cha mẹ trong việc chọn lựa nền giáo dục phù hợp với xác tín luân lý, văn hóa và tôn giáo của con cái.
Về di dân, Đức Lêô XIV kêu gọi các quốc gia giải quyết được các nguyên nhân buộc họ rời bỏ quê hương, từ chiến tranh, nghèo đói đến biến đổi khí hậu. Công bằng xã hội đòi hỏi hai hướng đi cùng lúc: mở ra các lộ trình an toàn và hợp pháp cho người di cư, đồng thời bảo vệ quyền được ở lại quê hương của họ trong hòa bình, an ninh và điều kiện sống xứng đáng.
Trong bối cảnh bất ổn quốc tế gia tăng, Đức Giáo hoàng cảnh báo chống lại việc coi tái vũ trang như một phản ứng tất yếu. Vũ khí, ngài nói, có thể áp đặt một sự im lặng tạm thời, nhưng không thể xây dựng một nền hòa bình đích thực và lâu bền. Ngài cũng kêu gọi giám sát đạo đức nghiêm ngặt đối với việc sử dụng trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực quân sự, các quyết định liên quan đến sự sống và cái chết không bao giờ được phó mặc cho hệ thống tự động.
Hiện nay, nhiều nước châu Âu tranh luận về nghĩa vụ báo cáo bắt buộc đối với giáo sĩ trong các trường hợp liên quan đến lạm dụng. Đức Lêô XIV nói bí mật bí tích này thuộc phạm vi tự do tôn giáo và cần được pháp luật bảo vệ tương tự như một số hình thức thông tin đặc quyền trong các ngành nghề khác.
Khép lại bài diễn văn, Đức Giáo hoàng nhìn lên giếng trời của phòng họp Quốc hội và nói ánh sáng từ trên cao là lời nhắc rằng chính trị cũng cần nhìn nhận một chuẩn mực đi trước và vượt trên mình. Theo ngài, tự do hiện đại được chuẩn bị bởi một nền giáo dục lương tâm lâu dài, trong đó luật phải phục vụ thiện ích, công lý phải giới hạn quyền lực, người nghèo thuộc trọn về cộng đồng, người ngoại quốc phải được tiếp nhận theo phẩm giá của họ, và sự sống con người không bao giờ được đối xử như một món hàng.
Ảnh trong bài: Vatican Media
